11 Ekim 2026
TEK SAĞLIK YAKLAŞIMI
Tek Sağlık Yaklaşımı; insanların, bitkilerin, hayvanların ve ekosistemlerin sağlığını sürdürülebilir bir şekilde dengelemeyi ve optimize etmeyi amaçlayan bütünleşik ve birleştirici bir yaklaşımdır. Bu yaklaşım, sürdürülebilir tarım, hayvan, bitki, orman ve su ürünleri sağlığı, gıda güvenliği, antimikrobiyal direnç (AMR), gıda güvenliği, beslenme ve geçim kaynakları konularında çeşitli aktörleri ve çalışmaları kapsamaktadır. Bu yaklaşımın özünde hayvanlar ve insanlar arasında yayılan hastalıkları önceden öngörebilmek, var olan hastalıkları tespit edip kontrol altına almak, günümüzün en önemli sağlık sorunlarından birisi olan antimikrobiyal dirençle mücadele etmek, gıda güvenliğini her açıdan sağlamak ve yaşadığımız çevremizdeki hem insan hem de hayvanların sağlığını tehdit edebilecek unsurları önlemek bulunmaktadır. Bu yaklaşım “İnsanların, evcil ve vahşi hayvanların, bitkilerin ve daha geniş çevrenin (ekosistemler dahil) sağlığının yakından bağlantılı ve birbirine bağımlı olduğunu” kabul eder. Aynı zamanda bu yaklaşım, sağlık ve ekosistemlere yönelik olumsuzluklarla mücadelede toplumun çeşitli düzeylerinde birden fazla sektörü, disiplini ve topluluğu bir araya getirirken en önemli ihtiyaçlarımız olan temiz su, enerji, hava, güvenli ve besleyici gıda ve sürdürülebilir kalkınmaya katkıda bulunma gibi ortak ihtiyaçları da karşılar. CDC'nin Tek Sağlık Ofisi; “İnsanların sağlığının hayvanların ve paylaştığımız çevrenin sağlığıyla bağlantılı olduğunu kabul etmektedir”. Tek Sağlık yaklaşımı, evcil hayvanlar, çiftlik hayvanları ve vahşi yaşam da dahil olmak üzere insanların ve hayvanların sağlığını iyileştirmek için insan, hayvan ve çevre sağlığı alanlarında çalışan birçok uzmanın (hastalık dedektifleri, laboratuvar uzmanları, hekimler ve veterinerler gibi) iş birliğine dayalı çabalarını teşvik eder. Tek Sağlık yaklaşımı; hayvanlarda ve insanlarda zoonotik hastalık salgınlarını önlemeyi, gıda güvenliğini ve emniyetini iyileştirmeyi, antibiyotiklere dirençli enfeksiyonları azaltıp ve insan ve hayvan sağlığını iyileştirebilmeyi, küresel sağlık güvenliğini koruyabilmeyi, biyoçeşitliliği ve doğayı korumayı sağlayabilir.
Kaynakça:
https://www.fao.org/one-health/en
https://health.ec.europa.eu/one-health/overview_en
https://www.who.int/health-topics/one-health#tab=tab_1
https://www.cdc.gov/one-health/about/index.html